فرقِ «حَقِّ اِنتفاع» با « حَقِّ منفعت»؟

هوالواقف
سلسله مباحث عقد وقف و نهاد موقوفه
یادداشت‌های آقای عبدالرضا امیرشیبانی «نویسنده‌ی کتاب (سیمای وقف) و مدیرکل بازنشسته‌ی اداره اوقاف و امور خیریه خراسان »
«یادداشت (۴) روز چهارشنبه مورّخ ۱۳۹۹/۱۲/۰۹»
فرقِ «حَقِّ اِنتفاع» با « حَقِّ منفعت»؟


«حَقِّ اِنتفاع»، منتفع شدنِ از عین مال، یا مِلک، است؛ توسط مالک عین مال مملوک. مانند اینکه؛ مالک عَین مال منقولی مانند: اتومبیل، که مال منقول، است. خودِ مالکِ عین، از آن، استفاده نماید. و یا وسایل دفتری، مانندِ میز، صندلی و ظروف، که مالکین آن‌ها مانند پزشکان، وکلا و صاحبان مشاغل دیگر، و یا ساکینی منازل، در مکان سکونت خویش، خودشان، آن ها را مورد استفاده قرار می دهند و یعنی؛ خودِ مالک عین، بلمباشره، یا مباشرتاً از عین مال خود، منتفع، می‌شود و نیز؛ اگر مالک این‌گونه اَعیان، عینُ المال های آن ها را به طور تَبَرُّعی (رایگان) برای مدتی، یا تا زمان حیات یکی از آن‌ها و یا بدون قید زمان و عمر، حقّ استفاده را به شخص حقیقی و یا حقوقی دیگری، واگذار نماید و ویا مالک اَله ی درختی یا درختانی، نشستن زیر سایه‌ی درخت، یا درختان غیر مثمِر و مُثمِر خود را به طور رایگان، اِباحَه نماید. یعنی، مباح سازدو مدلول و معنای فقهی و حقوقی همه‌ی این مثال‌ها «حقّ اِنتفاع» است. که موضوع عقود َبَرُّعی و استحسانی است.
حال، اگر مالکین اَعیان «عین ها» یاد شده، در قبال واگذار کردن آنها از منتفع، کرایه، یا اجاره بها بگیرند.
«حقّ اِنتفاع»، در عین مال، نهفته می‌شود و «حقّ منفعت»، از عین مال، بیرون می‌اید و از طرف مالک عین، در مدّت مقرّر شده؛ به مستاجر، تملیک می‌گردد. در مورد اموال منقول، مانند حیوانات و ماشین‌ها و لوازم پذیرایی و… بیشتر؛ اصطلاح «کرایه» به کار، می‌رود و و در مورد مزذ انسان، اجرت، رواج داردو هم چنان‌که؛ لوازم پذیرایی را اشخاص به نام کرایه چی آن‌ها را به تقاضا کنندگان، به کرایه، می‌دهند. و به اجاره بها در مورد اموال غیر منقول، معمول است. اگر، مالک عین مالی، به عنوان مثال، در منزلی، بخشی از آن را به سُکنای خود، اختصاص می‌دهد؛ در این بخش «حقّ انتفاع» بروز کرده است. و در بخش دیگری از آن را به شخص دیگری، به اجاره دهد. در این بخش «حقّ منفعت» از عین خارج شده است؛ و ترکیب از حقّ انتفاع و حقّ منفعت، است.

عزیزان پرسش‌ها، نظرات و پیشنهادهای خود رابا آیدی تلگرام @ANISGH ارسال فرمائید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

عبارت امنیتی: *(پاسخ حاصل جمع زیر را در مربع وارد نمایید.)* Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.