
تعریف لغوی «هَیْضَه »عبارت است از:
هَیْضَه : [ هیض ]: اسم مرّه از ( هاضَ ) است، قى و اسهال، بازگشتن غم و اندوه، بازگشتن بیمارى پس از بیمارى.
این گیاه خود رو با نام علمی و مشهور به کک کش (Pulicaria gnaphalodes)، در منطقهی خراسان جنوبی و طبس گلشن از اوایل فروردین ماه رشد کرده و در اوایل فصل گرما یعنی تیرماه قابل برداشت میباشد، مردم محلی در طبس گلشن، از عرق این گیاه شربتی معطر، گوارا و دلچسب تهیه کرده و در فصل گرما از آن استفاده مینمایند و خود را از دچار شدن به گرما زدگی نجات میدهند.
نگارنده ی این سطورمهدی قربانی«انیس الکتاب» که در اوایل تیرماه ۱۳۹۴به شهرستان طبس گلشن سفر کرده بودم، ضمن جمع آوری اندکی از این گیاه از خواص شفا بخش آن در شربت علف هیضه بهره مند شدم.
کارشناسان مرکز دانشگاه علوم پزشکی گناباد، مدیریت غذا و دارو، و دیگر مراکز علمی ضمن نوشتن مقالات علمی، بدون این که اشاره ای به نام علمی این گیاه داشته باشند در باره ی خواص گیاه «علف هیضه» که بعضاً « علف هیزه» هم نگاشته اند چنین آوردهاند:
علف هیضه؛ سرشار از ترکیبات فنلی بوده و نیز خاصیت آنتی اکسیدانی بالایی دارد. بنابراین میتوان از آن به عنوان یک منبع گیاهی دارای ترکیبات آنتی اکسیدانی در صنایع غذا و دارو استفاده کرد.
به علت دارا بودن فسفر بالا مفید در تقویت حافظه بوده و همچنین گیاهی سرد بوده و برای رفع عطش و گرمازدگی بسیار مفید میباشد.
مفید در تصفیه خون و مقوی کبد میباشد و رافع جوشها و لکهای ناشی از بدکاری{کم کاری} کبد است.
در رفع اگزما و حساسیتهای پوستی مفید میباشد.
Pulicaria gnaphalodes نام علمی و مشهور به کک کش
سپاس عزیز برادر