کتاب روزنامه سفر – سفرنامهی طبس تا مکه معظمه
شرح و تصحیح این نسخه خطی، که از معدود سفرنامههای بانوی قاجاری است؛ بشرح عناوین مطالب ذیل و با شرح دقیق لغات و عبارات و اصطلاحات و… توسط انتشارات قاف مشهد الرضا (ع) منتشر میشود.
علاقهمندان به غنیسازی کتابخانهها و… میتوانند درخواست خود را با آیدی تلگرام @anisgh اعلام نمایند.
تاریخ خلقت حضرت آدم علیه السلام
در منتخب التواریخ چنین آورده است:
بدان که ولادت با سعادت آن بزرگوار {حضرت محمد مصطفی صلی الله علیه و آله و سلم} شش هزار و صد و شصت و سه سال بعد از هبوط حضرت آدم(ع) بوده به سنهی شمسی.
{بدین ترتیب می شود: ۶۱۶۳ + ۱۴۰۰ =۷۵۶۳ سال} خورشیدی است.
و امّا به سنهی قمری تقریباً شش هزار و سیصد و پنجاه و پنج سال قمری و هفت ماه میشود. چون هر سی و دو سال شمشی تقریباً سی و سه سال قمری میشود، وحضرت آدم(ع) نهصد و سی سال در دنیا زندگانی کرد. {بدین ترتیب میشود: ۶۳۵۵ +۱۴۴۲ +۹۳۰ =۸۷۲۷ سال} هجری قمری است.
والله عالم بالصواب.
مروری بر زندگینامه حسین بیضایی «پرتو » ( ۱۳۴۸-۱۲۸۴هـ.ش)
شاعر و محقق معاصر ایرانی. در ۱۲۸۴ش در آرانِ کاشان در خانوادهای ادیب به دنیا آمد. پدرش علی محمد ادیب بیضایی (متوفی ۱۳۱۳ش)، و جدّش میرزا محمدرضا متخلص به ابن روح (متوفی ۱۳۲۸) و جدّ بزرگش ملامحمد آرانی متخلص به روح الامین (متوفی ۱۲۸۸) همگی از شاعران عارف مسلک زمان خود بودند.
جزیره هرمز در اشغال پرتغال (۱۰۴۷-۱۰۱۰ هـ ق)
چندی قبل در حال تحقیق و مطالعه ی کتاب بحیره، نوشتهی میرمحمد هاشم بیگ فزونی استرآبادی (۱۱-۱۰ هـ ق) بودم، به نکات قابل توجهی دربارهی مؤلف و اشغال جزیره هرمز توسط پرتغال برخورد کردم که مطالعهی آن برای اهل تحقیق مفید بنظر میرسد: با مطالعه در بابهای: ۱۱،۳۵ ،۳۸ ،۳۹، مشخص میشود مؤلف کتاب بحیره میر محمد هاشم بیگ فزونی استرآبادی سالهای ۱۰۲۲، ۱۰۱۷،۱۰۱۸ ، هـ ق – در هند و لاهور بوده؛ زیرا او از وقایعی سخن میگوید که شخصاً مشاهده نموده است. هم چنین او در باره اشغال جزیره هرمز توسط پرتغال؛ در فراز پایانی باب چهل وسوم آورده است:
سلام و درود خدمت عزیزان
ضمن عرض تسلیت و تعزیت، بمناسبت درگذشت استاد فرهیخته شادروان محمد باقرعطاری روایتگر وقایع طبس. کسانی که علاقهمند به تحقیق و مطالعه پیرامون علما و مشاهیر طبس هستند؛ کتاب تون و طبس در اواخر قاجار- (کتاب اول: شلغم شوروا) . اثری به قلم: مرحوم میرزا محمد علی رشیدی ملقب به منشی باشی طبسی، (۱۳۴۵-۱۲۶۷ قمری) که اخیراً پس از چهار سال تلاش و تحقیق، تصحیح و احیا، و آماده چاپ شده است.
متنی کوتاه از رمان سوآلو
خواهرم عجله نکن، ادمی که خوب
نمی شناسیش اون هم از یک شهر و کشور بیگانه، بهتره تامل کنید نکنه یه وقت
خدای نکرده پشیمونی به بار بیاره…
دندون قریچه ای کرد و با دست محکم زد روی صورتش که شرقی صدا داد و گفت:
حاجی من به چه زبونی بگم، این دختره
بیست و گذرونده، از قدیم گفتن، سیاه بخت بهتره از دَم بخته… من یک چیزی میفهمم که میگم…
**********
در بیان تعریف – مُکّو – واقع در طبس گلشن.
مُکّو: نگارندهی این سطور مهدی قربانی «انیس الکتاب» برای تحقیق به آبادی بدون سکنهی «مُکّو» که در ۱۸ کیلومتری جوخواه در مسیر جادهی یزد، اصفهان قرار دارد رفتم. آن جا دارای استخر آبی با ماهیان ریز و درشت، با چندین درخت خرما، کُنار، اُکالیپتوس و بنایی با سقف گنبدی از خشت و سیمان دیده شد.
امّا؛ در بارهی تسمیهی «مُکّو» که ریشهی آن در گویش اهل طبس از مکیدن است، باید گفت: از فاصله دور قبل از رسیدن به این مکان، چندین درختچهی خرما در کویر، کنار هم بصورتی است که خود رو بنظر میرسد و کمتر از دو متر ارتفاع دارد. این درختچهها از دور شبیه به نوک پستان و یا پستانک است.
هوالعلیم
موانع سیر و سلوک الی الله
حضرت آیت الله علامه حسن حسن زاده آملی «حفظهم الله تعالی» در کتاب هزار یک کلمه صفحه ۲۸۴- ۲۸۵ ، کلمه ۱۵۰ آوردهاند: «برادرم قدم اول در سلوک توبه و پاکی از گناه و دوری از گفتار ناپاک، و کردار و اندیشههای ناشایسته و خویهای نکوهیده است. در کلام خدای غفور رحیم نیکو تدّبر کن که فرمود: «إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ التَّوَّابِینَ وَیُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِینَ / بقره :۲۲۲». سعی کن تا محبوب کردگار شوی. از شیخ عارف شبستری یادی شود:
موانع تا نگردانی زخود دور – درون خانه ی دل نایدت نور
موانع چون درین عالم چهار است – طهارت کردن از وی هم چهار است
نخستین پاکی از احداث و انجاس – دوم از معصیت و زشرّ وسواس
سیوم پاکی ز اخلاق ذمیمه است – که با وی آدمی همچون بهیمه است
چهارم پاکی سرّاست از غیر – که اینجا منتهی می گرددش سیر
اگر سالکی بدان که طیّ مراحل و قطع منازل جز به گامهای نفی و اثبات میسّر نیست، و این معنی جز در کلمه –لا اله الا الله – یافت نشود. اهل الله گفتند که هیچ نوع از انواع اذکار و عبادات در ترقی درجات و مقامات معنوی اثر این کلمه طیبه را ندارد. …»
به نام خالق هستی بخش
با کمال تاسف باید گفت:
این روزها بازار فضای مجازی در ارسال مطالب کذب و بیهوده که برخی غیبت و برخی تهمت محسوب میشود و اساسا به درد دنیا و آخرت هم نمیخورد، بشدت فعال است. قبلا مطلبی را دربارهی سکوت در سایت و کانال گفته بودیم، این واقعه در تکمیل مطلب مفید بنظر میرسد.
حضرت آیت الله علامه حسن حسن زاده آملی (حفظهم الله) در بیان توصیه به سکوت؛ در کتاب هزار و یک نکته، صفحه ۵۹۳(نکته ۷۳۴) چنین آوردهاند: ” شب یکشنبه دوازدهم صفر ۱۳۹۸ هجری قمری = ۲ بهمن ۱۳۵۶ هجری شمسی” در قم درواقعه ای هولناک میبینم که دو لبم را با نخ و سوزن میدوزند و در آن حال بر دلم گذشته که این جزای آن کسی است که دهنش را مراقب نیست و هر چه میخواهد میگوید. این واقعه را در دفتر دل ثبت کردهام که:
مرحوم علامه آیت الله حاج شیخ علی اکبر نهاوندی «ره» میگوید:« اوّل کسی که تسخیر اجنّه تألیف نمود؛ محمّد بن احمد طبسی صاحب کتاب شامل بوده که در علم تسخیر است.»(۱)
نگارنده پس از تحقیق نسخههای خطی کتاب او را از کتابخانههای داخل و خارج گردآوری و در حال تصحیح و ترجمه به فارسی است که امیدوارم تا پایان سال ۱۴۰۰ به زبان عربی و فارسی چاپ و منتشر گردد.
عنوان: الشامل من البحر الکامل فی الدور العامل فی اصول التعزیم و قواعد التنجیم.
مؤلف: محمد بن احمد جعفر، ملقب به ابوالفضل طبسی (متوفی ۴۸۲ هـ.ق)
هو المصور
سفر به تبریز دلگشا
دیماه ۱۳۹۹ در معیّت هنرمند جوان تبریزی، جناب آقای آیدین صیامی (فتوگرافیست، مستندساز و دبیر عکاسی تبریز، فرزند زنده یاد استاد خانعلی صیامی« ۱۳۹۲-۱۳۳۱» )
توفیق بازدید از برخی نقاط تاریخی تبریز، با مردمانی سرشار از عشق و محبت و مهربانی ،فراهم شد.
هو الرحمن الرحیم
مزار اَخی علی قتلق شاه (قرن نهم ق)
چهارشنبه ۲۲ بهمن ۱۳۹۹ شمسی مزار اَخی علی قتلق شاه از عرفای قره نهم هجری قمری، که در جاده مشهد به شاندیز بعد از ویرانی، جاده شهرک صنعتی، بعد از پمپ گاز، انتهای خیابان بهشت = ثامن الایمه ۴، بنایی است چهار ضلعی ۱۵ ×۱۵ متر آجر نما که دارای سه درب چوبی قدیمی است.
خانم نسرین اکرامی، فرزند: اسماعیل، با تخلص (مهدوی) دارای لیسانس پرستاری و بازنشسته روزنامه نگاری است.
از این هنرمند پیشکسوت تا کنون چند اثر موسیقایی، بر اساس اشعار و ترانههای وی، با تخلص سیما مهدوی تولید شده و در آرشیو شعر و موسیقی سازمان –صداوسیما- ثبت و درج شده است.
این آثار مکرر از شبکههای رادیویی – تلویزیونی و نیز کانالهای رسانهای فضای مجازی رسمی کشور بصورت زنده و play Back پخش میشود.
لازم به ذکر است؛ سیما مهدوی تخلص هنری اوست و گاه با نام اصلی نسرین معرفی و ذکرشده است.
در/صفحه ۱۰۶/ ازکتاب سفرنامهی همسر عمادالملک حاکم طبسبه عتبات عالیات و مکهی معظمه که در سال ۱۳۰۳ – ۱۳۰۴ ق = ۱۲۶۶-۱۲۶۷ ش، اتفاق افتاده است، در راه برگشت از سفر در سال ۱۳۰۴ ق =۱۲۶۷ ش، پس از خروج از قم و طی مسیر چنین مینویسد: «…چون به مشجری که بالای انارک است احداث کاروانسرایی معتبر شده، مینویسم. شخصی که این بنا را میکند شخصی انارکی و حاجی است. خودش با عمله هایش کار میکند. از قرار مذکور مال وافری هم ندارد؛ ولی همّت و سعادت دارد. نزدیک به اتمام است. کاروانسرای خوبی است. خدا همه کس را توفیق بدهد که خیری از دستش جاری شود…»
کاروانسرای مشجری در فاصله ۵۰ کیلوتری شهر انارک در فاصله ۲۴۰ کیلومتری از شهر اصفهان و ۱۱۰کیلومتری نایین قرار دارد و در دوره قاجار ساخته شده است. مساحت آن ۷۵۰ متر مربع میباشد. طول آن ۳۰متر و عرض آن ۲۵ متر است. این کاروانسرا چهار ضلعی با حیاط مرکزی است. چهار ایوانی است و شاه نشین آن در شرق و غرب آن وجود دارد. کاروانسرای مشجری در فضای بیرونی فاقد برج میباشد. در ضلع ورودی دارای شش صفه و ایوان میباشد. داخل بنا به صورت چهار ضلعی بوده که از یک ضلع به شتر خان متصل شده و در یک ضلع دارای یک ایوان شاه نشین میباشد. این کاروانسرا از سنگ و خشت ساخته شده و در نمای بیرونی و داخلی آن از آجر کاری استفاده شده است.
